Το στρες είναι μέρος της ζωής όλων των ανθρώπων. Είναι αδύνατον να αποφύγουμε εντελώς το στρες. Κατ’ ακρίβεια, ελάχιστα προς μέτρια ποσοστά στρες μπορούν να είναι ωφέλημα. Υπερβολικό όμως στρες μπορεί να οδηγήσει το άτομο σε διάφορα προβλήματα. Οι αντιδράσεις στο στρες ποικίλουν από άτομο σε άτομο. Υπερβολικό στρες μπορεί να έχει αρνητικές επιπτώσεις στην υγεία των ανθρώπων, κάνοντάς τους περισσότερο ευάλωτους σε αρρώστιες. Επίσης το υπερβολικό στρες μπορεί να έχει αρνητικές επιδράσεις στις σχέσεις των ανθρώπων με την οικογένεια ή με τους φίλους τους. Ανεξαρτήτως το πώς επηρεάζει το στρες το άτομο, όσοι βιώνουν υπερβολικό στρες πρέπει να εντοπίσουν ποιες στρεσογόνες καταστάσεις τους επηρεάζουν και πώς πρέπει να εμποδίσουν και να χειριστούν το στρες.

Σημάδια ότι βιώνετε υπερβολικό στρες

Υπάρχουν πολλές ενδείξεις, τις οποίες σας φανερώνει το σώμα σας, για το ότι βιώνετε υπερβολικό στρες. Αυτές οι ενδείξεις είναι: ιδρωμένες παλάμες, πονοκέφαλοι, κούραση, αναγούλα, διάρροια, αμηχανία, δυσπεψία, κατάθλιψη, νευρικότητα, ματαίωση και αλλαγή στον ύπνο και στις διατροφικές συνήθειες.

Τα άτομα τα οποία έμαθαν να αναγνωρίζουν αυτά τα σημάδια έχουν κάνει το πρώτο βήμα στο να αντιμετωπίσουν το στρες. Εάν συνεχίζουν τα ψηλά επίπεδα στρες, τότε το άτομο μπορεί να οδηγηθεί σε πολλαπλά προβλήματα συμπεριλαμβανομένου τον αυξημένο κίνδυνο ασθένειας, αυξημένο κίνδυνο για ατυχήματα, μειωμένη ικανοποίηση από τη ζωή, και αυξημένη πιθανότητα για χρήση αλκοόλ και ναρκωτικών.

  1. Αυξημένος κίνδυνος ασθένειας. Υπάρχουν κάποιες ασθένειες οι οποίες συσχετίζονται άμεσα με το υπερβολικό στρες. Τέτοιες ασθένειες περιλαμβάνουν αυξημένη πίεση αίματος και έλκος. Το υπερβολικό στρες μπορεί να επηρεάσει το ανοσοποιητικό σύστημα, κάνοντας δυσκολότερη την αντιμετώπιση πιθανών ασθενειών. Τέτοια άτομα μπορούν να αρρωστούν ευκολότερα και να τους παίρνει μεγαλύτερο διάστημα να αναρρώσουν, σε σύγκριση με ένα άτομο το οποίο δεν έχει στρες.
  2. Αυξημένος κίνδυνος ατυχημάτων. Έρευνες έχουν δείξει ότι όταν τα άτομα είναι κάτω από στρες έχουν περισσότερα ατυχήματα. Τα άτομα που έχουν στρες είναι πιο πιθανό να μην ακολουθούν αμυντικές προφυλάξεις και να έχουν πιο αργή ταχύτητα αντίδρασης, γιατί είναι απορροφημένοι στη στρεσογόνα κατάσταση.
  3. Μειωμένη ευχαρίστηση. Τα άτομα τα οποία διακατέχονται από υπερβολικό στρες γενικότερα δεν είναι ικανά να απολαύσουν τη ζωή τους. Ως αποτέλεσμα αυτού είναι να υποφέρουν οι σχέσεις με τους φίλους και οικογένειά τους και να μένουν μόνοι τους χωρίς καμία υποστήριξη.
  4. Αυξημένος κίνδυνος χρήσης αλκοόλ και ναρκωτικών ουσιών. Τα άτομα τα οποία είναι κάτω από υπερβολικό στρες και τα οποία δεν έχουν αναπτύξει ικανότητες αντιμετώπισης έχουν αυξημένο κίνδυνο χρήσης ναρκωτικών και αλκοολούχων ποτών. Τα άτομα τα οποία δε μπορούν να αντιμετωπίσουν το στρες τους, μπορεί να στραφούν σε τεχνητούς τρόπους, όπως το αλκοόλ, τα ναρκωτικά, ή το φαγητό για να καθησυχάσουν το στρες τους. Σε τέτοιες περιπτώσεις το στρες δε μειώνεται, αλλά αυξάνεται.

Πώς μπορείτε να μειώσετε το στρες

  1. Όταν βιώνετε στρες μην το αγνοήσετε. Μάθετε να ξεχωρίζετε τι είναι αυτό που σας προκαλεί στρες. Όταν νιώθετε ότι καταβάλλεστε από στρες, προσπαθήστε να το ελέγξετε παρά να το αφήσετε να σας ελέγξει αυτό. Όταν είναι δυνατό, προσπαθήστε να ελαχιστοποιείτε στρεσογόνες καταστάσεις της ζωής σας.
  2. Μετατρέψετε το στρες σας. Μπορείτε να ελέγξετε τον τρόπο που σας επηρεάζουν διάφορα γεγονότα. Πρέπει να αποφασίσετε πόσο στρεσογόνα είναι μια κατάσταση για σας. Προσπαθήστε να αλλάξετε τις ερμηνείες που δίνετε για τα γεγονότα που σας προκαλούν στρες. Για παράδειγμα αν ο/η σύζυγός σας αντιδράσει υπερβολικά σε ένα ασήμαντο γεγονός και αρχίσει να σας φωνάζει, αντί να αφήσετε το γεγονός να σας στεναχωρήσει, μπορείτε να το ανασχηματίσετε λέγοντας στον εαυτό σας ότι «συνήθως δεν είναι τόσο οξύθυμος/η σε τέτοιες καταστάσεις. Πρέπει να πέρασε δύσκολη μέρα». Αυτό είναι ένα παράδειγμα ανασχηματισμού του στρες. Το κλειδί είναι να σκεφτείτε εναλλακτικές ερμηνείες σε στρεσογόνες καταστάσεις οι οποίες θα σας ανακουφίσουν το στρες. Φυσικά δεν είναι δυνατόν να γίνεται αυτό σε κάθε στρεσογόνα κατάσταση. Θα υπάρξουν φορές όπου το στρες που βιώνετε θα είναι πραγματικό, για παράδειγμα αν σας αγριοκοιτάξει ένας «κακόκεφος» σκύλος.
  3. Προσπαθήστε να αλλάξετε τα πιστεύω σας. Τα πιστεύω σας καθορίζουν τη ζωή σας: το πώς συμπεριφέρεστε, πώς μεγαλώνετε τα παιδιά σας, τις επιλογές που κάνετε στη ζωή κ.τ.λ. Τα πιστεύω σας επίσης καθορίζουν το τι είναι στρεσογόνο και τι όχι για σας. Μερικές φορές, λανθασμένα πιστεύω οδηγούν σε αυξημένο στρες. Σε τέτοιες περιπτώσεις είναι καλό να προσπαθήσετε να αλλάξετε αυτά τα πιστεύω. Για παράδειγμα, αν πιστεύετε ότι τα παιδιά σας πρέπει να συμπεριφέρονται συνεχώς σωστά, τότε θα νιώθετε στρες όποτε δεν το κάνουν. Σε τέτοιες περιπτώσεις, θα βοηθούσε να αλλάξετε τα πιστεύω σας γιατί είναι φυσιολογικό τα παιδιά να μη συμπεριφέρονται πάντοτε σωστά.
  4. Μην είστε τελειομανείς. Δεν είναι δυνατό να είστε τέλειοι σε όλους τους τομείς της ζωής σας. Μην είστε σκληροί με τον εαυτό σας. Συνειδητοποιήστε ότι δε μπορείτε να κάνετε τα πάντα τέλεια. Να είσαστε περισσότερο ρεαλιστές όσον αφορά τις προσδοκίες που έχετε για τον εαυτό σας.
  5. Αναπτύξετε ικανότητες λύσεις προβλημάτων. Όταν αντιμετωπίζετε ένα σημαντικό πρόβλημα, προσπαθήστε να ορίσετε ξεκάθαρα το ακριβές πρόβλημα. Μετά εισηγηθείτε διάφορους τρόπους με τους οποίους μπορεί να διευθετηθεί το πρόβλημα. Αξιολογήστε κάθε πιθανή λύση και μετά επιλέξετε την πιο σωστή για σας λύση.
  6. Επιλέξετε πώς να αξιοποιείτε το χρόνο σας. Είναι σημαντικό να αποφασίσετε ποιες δραστηριότητες είναι σημαντικές για σας και ποιες όχι. Είναι επίσης σημαντικό να γνωρίζετε τα όριά σας. Μην αναλαμβάνετε περισσότερες ευθύνες από όσες μπορείτε να αντέξετε. Μια πολύ σημαντική δεξιότητα την οποία πρέπει να αναπτύξετε είναι να λέτε «όχι».
  7. Μην αναβάλλετε τις αποφάσεις σας. Πολλά άτομα δημιουργούν ή παρατείνουν το στρες τους αναβάλλοντας αποφάσεις οι οποίες πρέπει να γίνουν. Έτσι καταλήγουν να περιπλέκουν το πρόβλημα παρά να το επιλύουν. Όταν έχετε όλες τις αναγκαίες πληροφορίες για να πάρετε μια απόφαση, προσπαθήστε να το κάνετε όσο πιο γρήγορα γίνεται. Αποφύγετε να αναβάλλετε καταστάσεις όταν πάρετε μια απόφαση.
  8. Οργανωθείτε. Η οργάνωση μπορεί να βοηθήσει να κάνετε καλύτερη χρήση του χρόνου και της ενέργειάς σας. Θέστε ρεαλιστικούς στόχους για τον εαυτό σας και εμμείνετε σε αυτούς. Η οργάνωση βοηθά επίσης στο να σχεδιάσετε τις δραστηριότητες που απαιτούνται. Κάντε μια λίστα με τις δραστηριότητες και κατατάξετέ τις με σειρά προτεραιότητας. Για να αυξήσετε την κινητοποίησή σας και για να ολοκληρώσετε τις δραστηριότητες που έχετε στη λίστα σας, αποφασίστε εκ των προτέρων να ανταμείψετε τον εαυτό σας με κάτι ευχάριστο αφού ολοκληρώσετε τις δραστηριότητες. Ένα άλλο σημαντικό σημείο για να θεωρείστε οργανωμένοι, είναι να σταματήσετε να αναβάλλετε. Η αναβολή είναι χάσιμο χρόνου και προκαλεί αύξηση του στρες σας.
  9. Μάθετε πώς να χαλαρώνετε. Οι τεχνικές χαλάρωσης μπορούν να βοηθήσουν να απελευθερωθεί η ένταση που προκαλείται από το στρες. Υπάρχουν διάφοροι τρόποι χαλάρωσης. Μερικά άτομα χρησιμοποιούν τη φαντασία τους για να χαλαρώσουν. Αυτό το πετυχαίνουν με το να κλείσουν τα μάτια τους και να συγκεντρωθούν σε θετικές και χαλαρωτικές εικόνες (π.χ. ότι ξαπλώνουν στην παραλία). Οι περισσότερες ειδικές τεχνικές χαλάρωσης είναι περίπλοκες και απαιτούν εκπαίδευση (π.χ. σταδιακή χαλάρωση των μυών). Οι ειδικοί υγείας που ασχολούνται με διαταραχές που έχουν σχέση με το στρες, μπορούν να προτείνουν ειδικούς οι οποίοι εκπαιδεύουν άτομα για μάθηση χαλαρωτικών τεχνικών. Έχει φανεί ότι η χρήση των τεχνικών χαλάρωσης, αν γίνεται σε τακτική βάση, μπορεί να βοηθήσει στην αντιμετώπιση των σωματικών και νοητικών πτυχών του στρες.
  10. Να κοιμάστε και να ξεκουράζεστε. Τα άτομα τα οποία δεν κοιμούνται, ούτε ξεκουράζονται ικανοποιητικά δεν έχουν την ενέργεια να αντιμετωπίσουν το στρες. Κάντε μια προσπάθεια να πηγαίνετε στο κρεβάτι μια ικανοποιητική ώρα κάθε βράδυ. Ένα επαρκές και σταθερό πρόγραμμα ύπνου είναι σημαντικό για τη σωματική και ψυχική σας υγεία. Εάν έχετε πρόβλημα να κοιμηθείτε τις νύχτες, δοκιμάστε συγκεκριμένες τεχνικές χαλάρωσης. Προσπαθήστε να αποφύγετε να χρησιμοποιήσετε χάπια ή αλκοόλ για να σας βοηθήσουν να κοιμηθείτε.
  11. Καθορίστε ώρα διασκέδασης. Να συμπεριλαμβάνετε στο πρόγραμμά σας και κάποια ώρα διασκέδασης. Η συμμετοχή σε διασκεδαστικές δραστηριότητες μπορεί να βοηθήσει στην αποκατάσταση της ενέργειάς σας. Τέτοιες δραστηριότητες μπορεί να είναι είτε ατομικές είτε να γίνονται με την οικογένεια ή με φίλους. Αυτό που έχει σημασία είναι να απολαμβάνετε τις δραστηριότητες.
  12. Να τρέφεστε υγιεινά – ισορροπημένα. Η σωστή διατροφή είναι σημαντικό μέρος της αντιμετώπισης του στρες. Η τροφή δίνει στο άτομο ενέργεια για να αντιμετωπίσει το στρες. Η καλύτερη διατροφή για το στρες είναι η φυσική (χωρίς προσθετικές ουσίες), γιατί δίνει το σωστό ποσοστό θερμίδων – αρκετό ώστε να διατηρείτε ένα ισορροπημένο βάρος. Αυξήστε την κατανάλωση φρούτων, λαχανικών και σιτηρών. Μειώστε τη λήψη τροφών πλούσιων σε λίπος, χοληστερόλη και ζάχαρη. Μειώστε το άλας και την καφεΐνη στη δίαιτά σας.
  13. Διατηρείστε το σωστό βάρος. Το να είναι κάποιος υπέρβαρος, προκαλεί στρες στο σώμα και αυτό το κάνει δυσκολότερο να αντιμετωπιστεί το στρες. Ένα σωστό βάρος σας επιτρέπει να έχετε περισσότερη ενέργεια ώστε να αντιμετωπίσετε πιο αποτελεσματικά το στρες.
  14. Να ασκείστε σε τακτική βάση. Η άσκηση είναι ένας καλός τρόπος αντιμετώπισης του στρες. Πρώτα από όλα βοηθά στην απαλλαγή του σώματός σας από την ένταση. Δεύτερον, η άσκηση βοηθά στη φυσική υγεία, η οποία βοηθά στην αποτελεσματική αντιμετώπιση του στρες. Τέλος η άσκηση βοηθά στο να καθαρίσει το άτομο το μυαλό του και να χαλαρώσει ευκολότερα. Η άσκηση δεν πρόκειται να είναι βοηθητική εκτός και αν γίνεται σε τακτικά διαστήματα. Δεν έχει σημασία η δραστηριότητα που διαλέγετε, φτάνει να είναι απολαυστική για σας.
  15. Δημιουργήστε ένα προϋπολογισμό. Τα λεφτά (ή καλύτερα η έλλειψη λεφτών) είναι ένας σημαντικός παράγοντας για πολλά άτομα. Εάν αυτό σας απασχολεί, είναι καλύτερα να δημιουργήστε εβδομαδιαίο ή μηνιαίο προϋπολογισμό. Όταν δημιουργήσετε προϋπολογισμό, εμμείνετε σε αυτόν. Εάν έχετε μεγάλα οικονομικά προβλήματα συμβουλευτείτε έναν ειδικό.
  16. Εστιαστείτε στα θετικά. Όταν τα άτομα είναι κάτω από στρες έχουν την τάση να εστιάζονται στα αρνητικά γεγονότα. Είναι σημαντικό να μη χάνετε την προοπτική της ζωής σας. Προσπαθήστε να παραμείνετε εστιασμένοι στις θετικές πλευρές της ζωής σας, τόσο στη δουλειά όσο και στο σπίτι.
  17. Αναπτύξτε συστήματα στήριξης. Όταν βρίσκεστε σε στρεσογόνες καταστάσεις χρειάζεστε τη στήριξη των ανθρώπων γύρω σας. Μάθετε πώς να προσεγγίζετε τους γύρω σας για στήριξη και ανακούφιση. Βρείτε ένα έμπιστο φίλο για να μιλήσετε για το στρες σας. Για να αναπτύξετε ένα ικανοποιητικό σύστημα στήριξης, πρέπει να είστε και εσείς πρόθυμοι να δίνετε στήριξη σε άλλους. Να ακούτε τους άλλους και να τους στηρίζετε όταν τους κυριεύει το στρες.
  18. Διατηρείστε την αίσθηση του χιούμορ. Το χιούμορ έχει ιδιαίτερη σημασία για την αντιμετώπιση του στρες. Είναι σημαντικό να μην παίρνουμε κάποια πράματα στα σοβαρά. Τα άτομα που μπορούν να γελούν με τον εαυτό τους είναι πιο αποτελεσματικά στην αντιμετώπιση του στρες. Προσπαθήστε να βρίσκετε το χιούμορ στις στρεσογόνες καταστάσεις.
  19. Ζητήστε επαγγελματική βοήθεια όταν έχετε σημαντικά προβλήματα ώστε να αντιμετωπίσετε το στρες. Συμβουλευτείτε το γιατρό σας εάν νιώθετε ότι κατακλύζεστε από το στρες, και όταν θέλετε βοήθεια στο να μάθετε αποτελεσματικούς τρόπους αντιμετώπισης του στρες.

ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ ΑΝΑΜΕΣΑ ΣΤΟ ΓΟΝΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΠΑΙΔΙ

Είναι πολύ σημαντική η ύπαρξη ανοικτής και αποτελεσματικής επικοινωνίας ανάμεσα στους γονείς και τα παιδιά και οδηγεί σε βελτίωση των μεταξύ τους σχέσεων.

Τρόποι θετικής επικοινωνίας με τα παιδιά

 *Άρχισε να επικοινωνείς με τα παιδιά σου αποτελεσματικά ενόσω είναι ακόμη μικρά. Να θέτεις τον εαυτό σου στη διάθεση των παιδιών σου, όταν αυτά έχουν ερωτήσεις ή όταν θέλουν απλά να μιλήσουν. Επίσης, αν δείχνεις στα παιδιά σου αγάπη, κατανόηση και αποδοχή δημιουργείς το κλίμα για ανοιχτή επικοινωνία. Τότε τα παιδιά σου είναι πιο πιθανόν να μοιραστούν μαζί σου τις σκέψεις, τα συναισθήματα και τις ανησυχίες τους. Οι γονείς μπορούν να δείχνουν ότι αγαπούν και αποδέχονται τα παιδιά τους με λεκτικούς και μη λεκτικούς τρόπους. Λεκτικά οι γονείς πρέπει να στέλλουν θετικά μηνύματα στα παιδιά τους. Π.χ. αν ένα παιδί τελείωσε το μάζεμα των

παιχνιδιών οι γονείς μπορούν να του πουν: «Εκτιμώ το ότι μάζεψες τα παιχνίδια σου, χωρίς να σου πω εγώ να το κάνεις». Επίσης οι γονείς πρέπει να προσέχουν τι λένε και πώς το λένε. Π.χ. αν ένας γονιός πει: «Μην με ενοχλείς τώρα. Είμαι απασχολημένος», το παιδί μπορεί να πάρει το μήνυμα ότι οι ανάγκες και οι επιθυμίες του δεν είναι σημαντικές. Μη λεκτικά οι γονείς μπορούν να δείξουν στα παιδιά τους ότι τα αποδέχονται μέσα από τις εκφράσεις του προσώπου τους ή τη στάση του σώματός τους ή με άλλες μη λεκτικές συμπεριφορές. Οι γονείς πρέπει να περιορίζουν συμπεριφορές όπως το να κοροϊδεύουν το παιδί τους ή να μη του δίνουν προσοχή.

*Επικοινώνησε στο επίπεδο των παιδιών σου. Όταν επικοινωνείς με τα παιδιά σου να κατεβαίνεις στο επίπεδό τους τόσο λεκτικά όσα και φυσικά. Λεκτικά, χρησιμοποίησε κατάλληλη για την ηλικία τους γλώσσα που να μπορούν εύκολα να κατανοήσουν. Π.χ. για μικρά παιδιά είναι καλύτερα να πεις «Μην χτυπάς την αδελφή σου», αντί «Δεν είναι αποδεκτό να κτυπάς την αδελφή σου». Σε φυσικό επίπεδο μπορείς να γονατίσεις ή να καθίσεις ώστε να έχεις βλεματική επαφή με το παιδί σου.

*Μάθε πώς να ακούς το παιδί σου. Η ακρόαση είναι μια δεξιότητα η οποία πρέπει να μαθαίνεται και να εξασκείται. Αποτελεί ουσιαστικό κομμάτι της αποτελεσματικής επικοινωνίας. Όταν οι γονείς ακούνε τα παιδιά τους, τους δείχνουν ότι ενδιαφέρονται για αυτά που έχουν να τους πουν. Μερικά σημαντικά βήματα για να γίνεις καλός ακροατής είναι τα πιο κάτω:

  • Δημιούργησε και διατήρησε οπτική επαφή. Οι γονείς που το κάνουν αυτό δείχνουν στα παιδιά τους ότι εμπλέκονται και ότι ενδιαφέρονται.
  • Περιόρισε τις παρεμβολές. Όταν τα παιδιά εκφράζουν την επιθυμία να μιλήσουν, οι γονείς πρέπει να αφήνουν ό,τι κάνουν εκείνη τη στιγμή, να κοιτάζουν τα παιδιά τους και να τους δίνουν όλη τους την προσοχή. Αν συνεχίσουν, για παράδειγμα, να διαβάζουν εφημερίδα ή να παρακολουθούν τηλεόραση, ενόσω τα παιδιά τους προσπαθούν να τους πούνε κάτι, τα παιδιά παίρνουν το μήνυμα ότι οι γονείς τους δεν ενδιαφέρονται για αυτά που έχουν να τους πουν ή ότι δεν είναι σημαντικά. Αν οι γονείς δε μπορούν για οποιοδήποτε λόγο να ακούσουν τη συγκεκριμένη στιγμή τα παιδιά τους, μπορούν να ορίσουν μια χρονική στιγμή για αργότερα.
  • Άκουγε χωρίς να μιλάς. Οι γονείς δεν πρέπει να διακόπτουν τα παιδιά τους ενόσω μιλούν, διότι χαλούν τον ειρμό της σκέψης τους και αυτό συχνά μπορεί να τους προκαλέσει ματαίωση. Μπορούν όμως να τα ενθαρρύνουν με ένα χαμόγελο ή άγγιγμα.
  • Δείξε στα παιδιά σου ότι τα άκουσες. Οι γονείς μπορούν να παραφράσουν αυτά που έχει πει το παιδί τους. Π.χ. αφού τελειώσει το παιδί μπορούν να του πουν «Φαίνεται ότι πέρασες μια δύσκολη μέρα στο σχολείο». Αυτό μπορεί να του δείξει ότι το έχουν ακούσει οι γονείς του, αλλά επίσης είναι μια καλή ευκαιρία για διευκρινίσεις για αποφυγή τυχόν παρερμηνειών.

*Κράτησε σύντομη τη συνομιλία. Όσο πιο μικρό είναι το παιδί, τόσο  πιο δύσκολο για αυτό είναι να παρακολουθήσει μια συνομιλία που διαρκεί μεγάλο χρονικό διάστημα. Ένας καλός κανόνας είναι να μιλά ο γονιός για ένα διάστημα μέχρι 30 δευτερόλεπτα και μετά να ζητά από το παιδί να σχολιάσει αυτά που έχουν ειπωθεί. Ο στόχος είναι να περάσει ο γονιός τις πληροφορίες που θέλει, ενόσω το παιδί προσέχει αυτά που λέγονται. Αν διασπάται η προσοχή του παιδιού ή αν δεν υπάρχει βλεματική επαφή ο γονιός πρέπει να πάρει το μήνυμα να σταματήσει τη συνομιλία.

*Κάνε τις σωστές ερωτήσεις. Οι γονείς πρέπει να ρωτούν ανοικτές ερωτήσεις όταν συνομιλούν με τα παιδιά τους για να τα ενθαρρύνουν να εκφράζονται, και να αποφεύγουν ερωτήσεις που απαιτούν ως απάντηση ένα ναι ή ένα όχι. Επίσης οι γονείς πρέπει να μη ρωτούν πολλές ερωτήσεις γιατί υπάρχει κίνδυνος η συνομιλία να καταλήξει σε διαπληκτισμό και τα παιδιά να κλειστούν στον εαυτό τους και να μην εκφραστούν καθόλου.

*Έξέφρασε τα δικά σου συναισθήματα και ιδέες όταν επικοινωνείς με τα παιδιά. Για να είναι αποτελεσματική μια επικοινωνία πρέπει να είναι αμφίδρομη. Οι γονείς πρέπει να είναι πρόθυμοι να ακούσουν τα παιδιά τους αλλά και να μοιραστούν  και τις δικές τους σκέψεις και συναισθήματά τους. Με αυτό τον τρόπο μπορούν να διδάξουν και πολλά στα παιδιά τους, π.χ. ηθικές αξίες. Επίσης τα βοηθούν να εκφραστούν και αυτά. Πρέπει, ωστόσο, να προσέχουν να εκφράζονται με ένα μη κριτικό τρόπο.

*Κανόνισε τακτικές οικογενειακές συναντήσεις ή κάποιο χρόνο που μπορείτε να μιλήσετε. Τακτικές οικογενειακές συναντήσεις μπορούν να γίνονται κάθε βδομάδα και/ή οποτεδήποτε υπάρχει θέμα για συζήτηση. Σε αυτές μπορούν να συζητούνται θέματα της καθημερινότητας όπως οι μικροδουλειές του σπιτιού, η ώρα για ύπνο, όπως επίσης και προβλήματα που προκύπτουν. Μπορούν όμως να συζητούνται και θετικά που συμβαίνουν κατά τη διάρκεια της εβδομάδας. Είναι σημαντικό να δίνεται σε κάθε μέλος της οικογένειας χρόνος να μιλήσει και να ακουστεί από τα υπόλοιπα μέλη της οικογένειας.

Οι οικογενειακές συναντήσεις μπορούν να γίνονται και ανεπίσημα, π.χ. κατά τη διάρκεια του δείπνου, ή μπορούν οι γονείς να επιλέξουν ένα συγκεκριμένο θέμα για συζήτηση και να δώσουν σε όλα τα μέλη της οικογένειας την ευκαιρία να εκφράσουν την άποψή τους.   Είναι σημαντικό σε τακτά χρονικά διαστήματα τα μέλη της οικογένειας να επικοινωνούν μεταξύ τους.

*Παραδέξου το αν δεν γνωρίζεις κάτι. Είναι προτιμότερο όταν οι γονείς δε γνωρίζουν κάτι να το παραδέχονται και να εξηγούν στα παιδιά τους ότι είναι ανθρώπινο κάποιος να μη τα γνωρίζει όλα. Αυτή η ευκαιρία μάλιστα μπορεί να γίνει μια μαθησιακή εμπειρία, αφού οι γονείς μπορούν να διδάξουν στα παιδιά τους πώς να βρίσκουν πληροφορίες από τη βιβλιοθήκη, την εγκυκλοπαίδεια, το διαδίκτυο.

*Δώσε ολοκληρωμένες επεξηγήσεις. Οι γονείς πρέπει να ενθαρρύνουν τα παιδιά τους να ρωτούν και όταν απαντούν στις ερωτήσεις των παιδιών πρέπει να δίνουν όσες πληροφορίες χρειάζεται, ακόμα και εάν το θέμα συζήτησης δεν τους κάνει να νιώθουν άνετα, ώστε τα παιδιά να μην οδηγούνται σε λανθασμένα συμπεράσματα λόγω ελλιπών πληροφοριών.  Από την άλλη δε χρειάζεται να μπαίνουν σε μεγάλη λεπτομέρεια. Επίσης, οι πληροφορίες πρέπει να είναι κατάλληλες για την ηλικία των παιδιών.

Please follow and like us:
error
fb-share-icon